Каирге жаңы келгенде эң биринчи суроолордун бири «кайда жашайм?». Биз да ошол жолдон өттүк: кээ бирибиз алгач досторубуздукунда убактылуу турдук, кээ бирибиз ашык акча төлөп, ылайыктуу батирди кийин гана таптык. Бул макалада билгенибизди бөлүшөбүз: Аль-Азхардын студенттер шаарчасы, студенттер көп жашаган аймактар жана батирди ижарага алуудан мурун эмнени текшерүү керек.
Мадинат аль-Буус, Аль-Азхардын студенттер шаарчасы
Мадинат аль-Буус аль-Исламия (араб тилинен которгондо «Ислам миссияларынын шаары») деген Аль-Азхар чет элдик студенттер үчүн уюштурган турак жай шаарчасы. Анда дүйнөнүн ондогон өлкөлөрүнөн келген студенттер жашайт, жигиттер менен кыздар үчүн өзүнчө имараттар бар. Шаарчада маданий, спорттук иш-чаралар жана саякаттар уюштурулат.
Шаарчадан орун негизинен минха (Аль-Азхардын стипендиясы) менен окуган студенттерге берилет. Мындай стипендия окуу акысын, жатаканы, тамакты жана айлык жөлөкпулду камтышы мүмкүн. Өз эсебиңизден окусаңыз, көбүнчө батир ижарага алууга туура келет. Минха тууралуу кененирээк Аль-Азхарга тапшыруу деген макалада.
Стипендияга ким жана кантип тапшыра алары, шарттары жана мөөнөттөрү жыл сайын өзгөрүшү мүмкүн. Ошондуктан учурдагы эрежени Аль-Азхардын чет элдик студенттер бөлүмүнөн же Муфтияттын өкүлүнөн тактаңыз. Жаңы Каирде жаңы студенттер шаарчасынын долбоору да бар, бирок ал качан ачылары жана кимди кабыл алары тууралуу расмий кабарды күтүңүз.
Шаарчадан орун тийбесе, капа болбоңуз. Студенттердин көбү батир ижарага алып жашайт, ал эми жамаатта жол көрсөтө турган киши дайыма табылат.
Кайсы аймакты тандоо керек
Эң негизги эреже: батирди окуу жайыңызга жакын издеңиз. Аль-Азхардын факультеттери Каирдин ар кайсы бөлүгүндө жайгашкан, кыздардын факультеттери да өзүнчө. Ошондуктан батир издөөдөн мурун сабагыңыз так кайсы имаратта өтөрүн билип алыңыз.
Чет элдик студенттер арасында эң белгилүү аймак Мадинат Наср (Наср-Сити). Аль-Азхар университетинин негизги кампусу ушул жакта жайгашкан. Мисалы, Жетинчи район (арабча «Хай Саабиъ») жана Рабаа тараптарда студенттер көп жашашат: дүкөн, базар, мечит жана коомдук транспорт жакын.
Аймак тандаганда мына буларга көңүл буруңуз:
- Жолго кеткен убакыт. Каирде жол тыгыны көп. Картада жакын көрүнгөн жерге эртең мененки тыгында көп убакыт кетиши мүмкүн.
- Транспорт. Күн сайын такси менен жүрсөңүз, кымбатка турат. Метро бекети же автобус аялдамасы жакын болсо, бир топ үнөмдөйсүз.
- Күнүмдүк керектер. Жакын жерде азык-түлүк дүкөнү, дарыкана, мечит барбы.
- Тынчтык. Сабак окуп, Куран жаттаганга тынч жер керек. Ызы-чуулуу чоң көчөнүн боюндагы батирде сабакка көңүл буруу кыйын болушу мүмкүн.
Аймак тууралуу эң так маалыматты ошол жерде жашап жаткан студенттер берет. Жамаатыбыздан сураңыз: ким кайсы жерде жашайт, кайсы көчө ыңгайлуу, кайсы жерден оолак жүргөн жакшы.
Жердештер менен бир батирде
Көп студенттер чыгымды азайтуу үчүн эки-төрт бөлмөлүү батирди бирге ижарага алышат. Жердештер менен жашоонун пайдасы көп: акча үнөмдөлөт, тил жагынан кыйналбайсыз, ооруп калсаңыз жаныңызда киши болот, жаңы келгендерге тажрыйбалуулар жол көрсөтөт.
Бирок баарын башынан эле макулдашып алыңыз:
- ижара жана коммуналдык акыны ким канча жана кайсы күнү төлөйт;
- тазалык жана тамак жасоо кезеги кандай болот;
- меймандар качан жана канча убакытка келе алат;
- бирөө көчүп кетсе, ордуна ким кирет жана анын үлүшүн ким төлөйт.
Жигиттер менен кыздар өз-өзүнчө батирде жашашат, бул салтыбызга да, жергиликтүү элдин салтына да туура келет.
Ким канча төлөгөнүн жалпы таблицага же дептерге жазып туруңуз. Ошондо майда эсептер кийин чоң талашка айланбайт.
Ижарага алуудан мурун эмнени текшерүү керек
Батирди көргөнү барганда шашпаңыз. Мүмкүн болсо, тажрыйбалуу студентти же араб тилин жакшы билген досуңузду кошо ала барыңыз.
Эмнени текшерүү керек:
- Электр эсептегич (счётчик). Көп үйлөрдө карта менен алдын ала толукталуучу эсептегич болот. Картаны кайдан толуктоого болорун жана мурунку ижарачылардан карыз калган-калбаганын сураңыз. Кондиционерди көп колдонсоңуз, картадагы акча тез бүтөрүн эске алыңыз.
- Суу жана газ. Эсептегичтер кайда, газ түтүк менен келеби же баллонбу, акысы кантип төлөнөт.
- Интернет. Үйдө зымдуу интернет линиясы барбы, ылдамдыгы кандай. Мурунку ижарачылардан же коңшулардан сурап билиңиз.
- Кран, душ жана суу жылыткыч. Крандарды ачып, душту текшериңиз: суу жылыткыч иштейби, суунун басымы жетиштүүбү.
- Эмерек жана техника. Муздаткыч, кир жуугуч машина, плита, кондиционер иштейби, бузулса ким оңдойт.
- Үй ээси жана бавваб. Бавваб деген үйдү карап, кире беришти кайтарган киши. Көбүнчө эсептерди ушул киши алып келет жана майда иштерге жардам берет. Үй ээси менен кантип байланышарыңызды да билип алыңыз.
- Кошумча төлөмдөр. Подъездди тазалоо, лифт жана бавваб үчүн өзүнчө төлөм болушу мүмкүн. Кээде ал ижара акысына кирет, кээде ай сайын же жыл сайын өзүнчө төлөнөт. Муну алдын ала сурап, келишимге жаздырыңыз.
Коммуналдык эсептерди накталай бавваб аркылуу төлөсөңүз, ар дайым квитанция сураңыз. Көп эсептерди Фаури (Fawry) төлөм системасы аркылуу да төлөсө болот.
Келишим, күрөө акча жана документтер
Оозеки макулдашууга гана ишенбеңиз. Ижара келишимин жазуу жүзүндө түзүңүз, анда булар так жазылсын:
- ижара акысы жана аны качан, кандай жол менен төлөйсүз;
- келишимдин мөөнөтү жана аны узартканда баа кантип өзгөрөт;
- күрөө акча (депозит) канча, качан жана кандай шартта кайтарылат;
- батирдеги эмерек жана техниканын тизмеси.
Келишим көбүнчө араб тилинде түзүлөт. Ошондуктан кол коюудан мурун ар бир пунктун араб тилин жакшы түшүнгөн киши менен окуп чыгыңыз. Түшүнбөгөн документке кол коюлбайт.
Көчүп киргенде бөлмөлөрдү, эмеректи жана эсептегичтердин көрсөткүчүн сүрөткө тартып алыңыз. Көчүп чыгарда күрөө акчаңызды кайтарып алууга бул жардам берет. Симсар (делдал) аркылуу издесеңиз, анын кызмат акысы канча экенин жана аны ким төлөрүн алдын ала сураңыз.
Келишимдин дагы бир маанилүү жагы бар. Резиденция (икама, Египетте мыйзамдуу жашоого уруксат) алууда ижара келишими жана коммуналдык эсеп сыяктуу документтер суралышы мүмкүн. Талаптар өзгөрүп турат, ошондуктан учурдагы тизмени окуу жайыңыздын чет элдик студенттер бөлүмүнөн тактаңыз. Кененирээк Виза жана резиденция деген макалада.
Келишимди жана төлөм квитанцияларын телефонуңузга сүрөткө тартып сактаңыз. Кагаз жоголсо да, колуңузда далил калат.
Кыздар үчүн коопсуздук жана тынчтык
Египетте кыргыз кыздар да көп окушат. Батир тандаганда кыздар үчүн өзгөчө маанилүү нерселер:
- кыздар менен гана бирге жашаңыз, мүмкүн болсо Каирде мурдатан жашап жүргөн эжелериңиз менен;
- бавваб бар, кире бериши жарык жана эл көп жүргөн көчөдөгү үйдү тандаңыз;
- кечинде алыс жолго жалгыз чыкпаганга аракет кылыңыз; таксини тиркеме аркылуу чакырып, сапарыңыздын шилтемесин жакын кишиңизге жөнөтүп коюңуз;
- эшиктин кулпусу бекемби, мурунку ижарачыларда ачкыч калган жокпу, текшериңиз, керек болсо кулпуну алмаштырууну үй ээсинен сураңыз;
- дарегиңизди социалдык тармактарда ачык жазбаңыз.
Бир-эки ишенимдүү курбуңуз жана Кыргызстандагы үй-бүлөңүз так дарегиңизди билип турсун. Кыйынчылык болсо, жалгыз калбаңыз, жамаатка жана Муфтияттын өкүлүнө кайрылыңыз.
Чыгымдар, канча акча даярдоо керек
Ижара акысы аймакка, үйдүн абалына, эмерек бар-жогуна жана батирдин канчанчы кабатта экенине жараша абдан айырмаланат. Египет фунтунун курсу жана баалар акыркы жылдары тез өзгөрүп жатат, ошондуктан бул жерде так сандарды бербейбиз, анткени эскирген сан сизди адаштырышы мүмкүн.
Акча пландаганда булар эсепке кирсин:
- айлык ижара акысы (жердештер менен бөлүшсөңүз, азыраак түшөт);
- күрөө акча жана алдын ала төлөм, көчүп кирерде экөөнү тең бир убакта сурашы мүмкүн;
- электр, суу, газ жана интернет;
- үйдү тейлөө жана бавваб үчүн төлөм, симсардын акысы, эгер болсо;
- окуу жайга барып-келүүгө жол кире.
Учурдагы бааларды билүү үчүн ошол аймакта жашаган студенттерден сураңыз жана ижара сайттарындагы жаңы жарыяларды салыштырыңыз. Жарыяда батир «эмерек менен» же «эмерексиз» экенине көңүл буруңуз, баасы ошого жараша бир топ өзгөрөт. Айлык бюджетти кантип түзүү тууралуу Акча жана чыгымдар деген макалада.
Көчүп киргенден кийин
Жаңы жерге орношкондон кийин дарегиңизди керектүү жерлерге билдирүүнү унутпаңыз. Тизмеге катталганда Египеттеги дарегиңизди да жазасыз. Мурун катталып, кийин көчүп кетсеңиз, форманы кайра толтуруңуз, ошондо Муфтият керек учурда сиз менен байланыша алат. Катталуу тууралуу кененирээк тизмеге катталуунун үч кадамы деген макалада.
Коңшуларыңыз жана бавваб менен жакшы мамиледе болуңуз: салам берип, кичине жардам көрсөтүү бул жакта да көп эшикти ачат. Эң жакын дарыкана, оорукана жана полиция бөлүмү кайда экенин да алдын ала билип алыңыз.
Батир издеп жатсаңыз же жаңы жерде кыйналып жатсаңыз, жамаатыбызга кайрылыңыз. Биз да бир кезде дал ушул суроолорду берип, жооп издегенбиз, билгенибизди бөлүшөбүз.
